Legionella in je hotel: waar begin je?

23 oktober 2026

Een hotel is een gebouw waar elke dag veel mensen douchen. Tegelijk staan er kamers die soms dagen of weken niet gebruikt worden. Die combinatie maakt legionella een onderwerp waar je als eigenaar of manager serieus mee aan de slag moet. Dit artikel helpt je op weg, zonder dat je een technisch expert hoeft te zijn.

Wat is legionella en waarom is het een risico?

Legionella is een bacterie die van nature in water voorkomt. In kleine hoeveelheden is dat meestal geen probleem. Het wordt een risico als de bacterie zich kan vermenigvuldigen en als mensen kleine waterdruppeltjes inademen, bijvoorbeeld tijdens het douchen. Gasten kunnen daar ziek van worden, en vooral mensen met een verminderde weerstand lopen risico.

Voor een hotel is dat extra belangrijk, omdat je gasten van alle leeftijden ontvangt en omdat je water gebruikt op veel plekken tegelijk: in kamers, in de wellness, bij het zwembad en in personeelsruimtes.

Waar zit het risico in een hotel?

De bacterie groeit vooral in water dat lang stilstaat en niet koud genoeg of niet warm genoeg is. In een hotel zie je dat op een paar vaste plekken terug. Kamers die lange tijd leeg staan, bijvoorbeeld buiten het seizoen. Leidingen die niet meer gebruikt worden na een verbouwing, de zogenoemde dode leidingen. Douchekoppen en doucheslangen waar water in achterblijft. En wellness, zwembad en jacuzzi, waar het water warm is en waar nevel ontstaat.

Ook de installatie zelf speelt een rol. Een boiler die te weinig warmte levert, of leidingen die te dicht bij elkaar liggen, kunnen ervoor zorgen dat water op een ongunstige temperatuur blijft. Een deskundige kijkt daarnaar met een geoefend oog.

Stap 1: laat een risicoanalyse maken

De eerste stap is een risicoanalyse. Een specialist bekijkt je installatie, loopt langs de kamers en technische ruimtes en beoordeelt waar het risico zit. Hij of zij let op de opbouw van het leidingwerk, de manier waarop warm water wordt bereid en de punten waar water kan blijven staan. Het resultaat is een overzicht van wat goed gaat en wat aandacht nodig heeft.

Heb je al een risicoanalyse? Kijk dan of die nog klopt. Na een verbouwing, een uitbreiding of een aanpassing van de installatie kan een eerdere analyse verouderd zijn.

Stap 2: maak een beheersplan

Op basis van de analyse stel je een beheersplan op. Daarin leg je vast welke maatregelen je neemt en wie daarvoor verantwoordelijk is. Denk aan een doorspoelschema voor weinig gebruikte kamers, periodieke controles van de installatie en afspraken over het schoonmaken of vervangen van douchekoppen en slangen. Ook leg je vast hoe en wanneer er water wordt bemonsterd, als dat nodig is.

Een goed plan is praktisch. Het moet in je dagelijkse werk passen, zodat je medewerkers het ook echt uitvoeren. Een plan dat in een la verdwijnt, helpt niemand.

Stap 3: maak het onderdeel van je routine

Legionellabeheer werkt alleen als het structureel gebeurt. Spoel kamers die langere tijd leeg staan door voordat een gast er komt. Noteer wat je hebt gedaan, zodat je het later kunt aantonen. Zorg dat je personeel weet wat de bedoeling is en waar het op moet letten.

Het helpt ook om iemand binnen je organisatie verantwoordelijk te maken. Dat kan een technisch medewerker zijn, de manager of de eigenaar zelf. Belangrijk is dat er één aanspreekpunt is en dat de afspraken worden bijgehouden.

Wanneer schakel je een specialist in?

Je kunt veel zelf regelen, maar een specialist is verstandig als je geen risicoanalyse hebt, als je gebouw is verbouwd, of als je wellness en een zwembad hebt. Ook bij twijfel over meetresultaten of bij meldingen van gasten is advies van een deskundige op zijn plaats. Wie het goed aanpakt, voorkomt problemen en laat zien dat de zorg voor gasten serieus wordt genomen.

Zoek je een partner voor legionellabeheer in je hotel of B&B? Via Hotelflits vul je één formulier in, zie je gecontroleerde partners in jouw regio met reviews en afstand en kies je zelf wie je aanvraag krijgt. Gratis en vrijblijvend.